دگرباش، پناهجو

آرشام پارسی هم جنس گرای ایرانی است که به دلیل عدم رعایت حقوق پایه ای دگرباشان ایرانی و فعالیت­ های حقوق بشری اش در این زمینه، نمی تواند در ایران زندگی کند و هم اکنون ساکن تورونتوی کانادا است. آرشام پارسی می گوید که در سال 2004 هنگامی که هنوز ساکن ایران بود سازمان دگرباشان ایران (IRQR که پیش از آن PGLO نام داشت ) را بنیان نهاد. او در سال 2005، در شرایطی که در نتیجه ی فعالیت­ های حقوق بشری همجنس گرایانه تحت تعقیب پلیس قرار داشت، به ترکیه گریخت و در همان جا نیز به کار خود ادامه داد و مخمصه ی موجود برای دگرباشان ایرانی را برملا کرد. سپس پناهندگی او در کانادا پذیرفته شد.

– در این یازده سالی که مشغول فعالیت در زمینه ی حقوق دگرباشان ایرانی بوده ام چندین سازمان، نشریه و رادیو را تاسیس و یا به راه اندازی آنها یاری رسانده ام، تا ابزاری باشد برای معرفی حقوق ناشناخته دگرباشان ایرانی. هم اکنون مدیریت سازمان دگرباشان ایرانی (Iranian Railroad for Queer Refugee) را به عهده دارم که خدمات آن بیشتر برای پناهجویان/پناهندگان دگرباش ایرانی است که به دلیل گرایش جنسی شان ناچار به خروج از ایران شده اند.

از آرشام پارسی در مورد فعالیت­ های سازمان دگرباشان ایرانی برای کمک به پناهجویان پرسیدیم.

به نظر شما عمده ترین دلیل خواست پناهندگی دگرباشان ایرانی چیست؟

– می دانیم که شرایط حقوقی دگرباشان در ایران بسیار ناعادلانه است بنابراین افراد زیادی ناچار شده اند که به دلیل گرایش جنسی شان از ایران خارج شوند. برخی از پناهجویان سابقه ی دستگیری و بعضن جزایی داشته اند و ناچار برای حفظ امنیت خود از کشور خارج شده اند. اما پرونده­ های کسانی که سازمان دگرباشان ایرانی بر روی آنها کار کرده نشان می دهد که مسائل اجتماعی و خانوادگی عمده ترین مساله ای است که فرد را مجبور به خروج از کشور می کند. متاسفانه برخی از خانواده­ ها در ایران رفتارهای نامعقولی با فرزندان دگرباش خود دارند و این رفتارهای خشونت آمیز تا حد شکنجه و بعضن قتل آنها پیش می رود. به زبان دیگر می توان گفت که معمولا مهربانانه ترین عکس العمل چشم پوشی، سکوت و طرد کردن است. البته باید همین جا اضافه کنم که هستند خانواده­ های زیادی که فرزندان دگرباش خود را مورد حمایت قرار می دهند و نه تنها آنها را طرد نمی کنند بلکه در جستجوی راهی برای بهتر کردن شرایط آنها هستند. خوشبختانه تعداد این نوع خانواده­ ها رو به افزایش است. به عقیده ی من آگاهی رسانی مهم ترین ابزار برای رفع مشکلات اجتماعی و خانوادگی ای است که فرد دگرباش را ناچار به خروج از کشور می کند. زمانی که مردم اطلاعات صحیحی از دگرباشی و دگرباشان نداشته باشند چطور می توانند حقوق آنها رعایت و سعی در رفع مشکلات آنها کنند. جامعه ی ایران را نمی توان مقصر دانست چون اطلاعات درستی در اختیار آنها قرار داده نشده تا بتوانند موضوع دگرباشان را شناخته و در نهایت بپذیرند. این مشکل را ما باید در دستور کارمان داشته باشیم. ما دگرباشان این مسائل را می دانیم و تا حد امکان تحمل می کنیم و با آنکه امید داریم که بتوانیم این مشکلات را برطرف سازیم اما گاهی اوقات حفظ امنیت جانی افراد در اولویت قرار می گیرد.

دگرباشان چه زمانی ناچار می شوند که از ایران خارج شوند؟

– خوب این سوال سختی است چون شرایط افراد با هم متفاوت است. برخی ناچارند در ظرف کمتر از یک روز از ایران خارج شوند. چون تحت تعقیب قرار دارند و حتی ناچار می شوند به صورت غیرقانونی و از طریق کوهستان از ایران فرار کنند چون بیم دستگیری آنها در مرزها وجود دارد. برخی را مشکلات اجتماعی و خانوادگی مجبور به خروج از کشور می کند. خروج آنها می تواند به سرعت گروه اول نباشد و افرادی هم فقط برای داشتن آزای­ های فردی و یک نه گفتن به تمام تبعیض­ ها از ایران خارج می شوند. سرحد تحمل برای هر فرد دگرباش می تواند کاملا متفاوت از دیگری باشد اما مهم این است که همه ی آنها به دلیل نبود آزادی و حقوق پایه ای انسانی ناچارند از ایران خارج شوند.

پس از خروج از ایران به کجا می روند؟

– اروپا، امریکای شمالی، ترکیه، مالزی، سوریه، هند پاکستان و هر جایی که بتوانند بروند، حتی افغانستان. به خاطر دارم که یکی از دگرباشان در سال 2007 ایران را به سمت کابل ترک کرد و در آنجا خودش را به دفتر کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل معرفی کرد و وقتی از او پرسیدم که چرا کابل گفت اولین جایی بود که به ذهنم رسید. پناهجویان دو دسته هستند یا اینکه مستقیم به کشورهای پناهنده پذیر رفته و درخواست پناهندگی می دهند و یا اینکه از طریق دفاتر کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل به آن کشورها منتقل می شوند. در حال حاضر بیشترین تعداد دگرباشان پناهجو در ترکیه هستند.

– شاید ترکیه یکی از تنها کشورهایی باشد که جمعیت بسیار زیادی از ایرانیان پناهجو دارد و این مسلما به دلیل همسایه بودن ایران است.

وضعیت پناهجویان در ترکیه چطور است؟

– در کوتاهترین جمله وضعیت ایده آلی نیست! ترکیه آن کشوری نیست که ما ایرانیان آن را در تلوزیون­ ها دیده ایم. مردم ترکیه اغلب متعصب و مذهبی هستند. دگرباشان ترک نیز از حقوق کافی برخوردار نیستند چه رسد به دگرباشانی خارجی ک نه زبان ترکی می دانند، نه با فرهنگ آن آشنا هستند. اما برای کسی که ناچار است از ایران خارج شود راهی جز تحمل نیست. من معمولا به دوستانم توصیه می کنم که ترکیه را هم مانند ایران بدانند و سعی کنند مراقب باشند. شاید حتی بیشتر از زمانی که در ترکیه بودند تا بتوانند با کمترین مشکلات دوران پناهندگی شان را سپری کنند.

جامعه ی ایرانی ترکیه چه برخوردی با دگرباشان پناهجو دارد؟

– جامعه ی ایرانی ترکیه اکثرن پناهجو/پناهنده هستند و برخی از آنها مشکلی با دگرباشان ندارند و رفتار اغلب آنها دوستانه و انسانی است. اما متاسفانه دیده می شود که برخی هم رفتارهای به شدت دگرباش ستیز دارند. جالب اینجاست که خود این افراد به دلیل مشکلات سیاسی، مذهبی و اجتماعی از ایران خارج شده اند اما نمی توانند حقوق دگرباشان را بپذیرند. و معمولا این سوال برای من مطرح می شود که شمایی نمی توانید به حقوق دیگران احترام بگذارید، پس چه توقعی دارید که به حقوق شما احترام گذاشته شود. چرا داشتن آزادی و رفاه اجتماعی را برای خود می خواهید اما برای دیگران نه. جامعه ی ایرانی ترکیه مدام در حال تغییر، نقل و انتقال است و کار بر روی چنین گروه متحرکی به آسانی امکان پذیر نیست.

 

کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل چه رفتاری دارد؟

– کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل اطلاعات کافی و خوبی در ارتباط با وضعیت دگرباشان در ایران دارد و کمک­ های بسیار زیادی در راه احقاق حقوق دگرباشان ارائه داده است. همچنین توانسته است افرادی را که به دروغ خود را دگرباش معرفی کرده اند تا حدی شناسایی و جلو سواستفاده را بگیرد. من جلسات مدامی با دفتر آنکارا دارم و هر چند ماه یک بار به ترکیه سفر می کنم تا آخرین وضعیت دگرباشان را به آنها گزارش دهم و باید از تلاش تمام کارکنان دفتر آنکارا تشکر و قدردانی کنم.

بزرگترین مشکل پناهجویان دگرباش چیست؟

– به استناد همه پرسی سازمان دگرباشان ایرانی در سال 2009، عمده ترین مشکل پناهجویان دگرباش به این ترتیب است: مشکلات عاطفی، طولانی بودن پروسه ی پناهندگی و مشکلات مالی. با توجه به آسیب پذیر بودن جامعه ی دگرباشان ایرانی این سه مشکل عمده نقش بسیار مهمی در سلامت روحی و جسمی آنها داشته و تمام تلاش مان را متمرکز کرده ایم که این مشلات را مرتفع سازیم و خوب تغییر سیستم­ های اداری به راحتی امکان پذیر نیست.

در بهترین حالت چه مدت زمانی باید در ترکیه منتظر ماند؟

– زمان مشخصی وجود ندارد اما حداقل یک سال و نیم باید در ترکیه باشند اما این زمان برای کشورهای مختلف متفاوت است. به عنوان مثال حداقل زمان در مالزی سه سال است.

سازمان شما چه کمک­ هایی به پناهجویان می کند و در حال حاضر آماری از تعداد این پناهجویان در دست دارید؟

– سازمان دگرباشان ایرانی تا به امروز 304 پرونده دریافت کرده است و مسلما هستند افرادی که با سازمان ما در ارتباط نیستند و بنابراین تعداد پناهجویان ایرانی دگرباش مشخص نیست. لازم به توضیح است که برخی از دگرباشان به دلیل گرایش جنسی شان درخواست پناهندگی نداده اند و مثلا به دلیل مذهبشان این روند را در پی گرفته اند. آمار دقیقی وجود ندارد اما مطمئنن کم نیست. سازمان ما فعالیت­ های زیادی دارد و در صورتی که تشخیص دهیم شخص متقاضی جزوی از جامعه ی دگرباشان است (هم جنس گرا، دوجنسگرا و دگرجنسگونه)، می توانیم خدمات خود را به آنها ارائه کنیم. این خدمات شامل ارسال تاییدیه برای سازمان ملل و دادگاه­ های پناهندگی آنها، پیگیری مداوم پرونده ی آنها تا زمان قبولی و پس از آن اسکان مجدد، ارائه خدمات مشاوره، کمک­ های مالی، و پس از اسکان مجدد آنها پیگیری وضعیت سلامت روحی آنها به مدت حداقل یک سال.

چطور تشخیص می دهید که افرادی که با شما تماس می گیرند جزئی از جامعه ی دگرباشان هستند؟

– قبلا با مراجعه به دوستان و معرفان آنها به سازمان و بیشتر بر حسب اعتماد تصمیم گیری می شد اما به تازه گی گروهی برای تحقیق بیشتر تشکیل داده ایم. این گروه اقدام به انجام چند مصاحبه ی تلفنی و اینترنتی با متقاضیان می کند و پس از تحقیقات لازم تصمیم خود را اعلام می کند. ما در سازمان تمام تلاش خود را می کنیم که درصد سوء استفاده و پرونده­ های غیراقعی را کاهش دهیم و در این راه با دفتر کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل و اداره­ های مهاجرت در همکاری می باشیم.

آیا تغییری در شرایط ایران در ارتباط با دگرباشان مشاهده کرده اید؟

– بله، وقتی امروز را با یازده سال پیش که فعالیت­ هایم را شروع کردم، مقایسه می کنم تفاوت چشمگیری وجود دارد. امروزه رسانه­ های زیادی در ارتباط با دگرباشان ایرانی صحبت می کنند و اطلاعات رسانی به سطح تقریبا مطلوبی رسیده است. همانطور که اشاره کردم تعداد خانواده­ هایی هم که فرزندان دگرباش خود را می پذیرند روز به روز افزایش می یابد و خود جامعه ی دگرباش نیز آماده تر و آگاه تر از گذشته است.

– مردم نیز می دانند که وقتی از حقوق بشر، آزادی و دموکراسی صحبت می کنند نباید فقط خودشان را در نظر بگیرند. شاهد این ادعا شاید داستانی باشد که در جریان جنبش سبز از طریق یکی از دگرباشان شنیدم. در یکی از راهپیمایی­ ها دوست دگرباش ما به عده ای از جوان­ ها می گوید که هم جنس گراست و پاسخی که می شنود معنی دموکراسی است. آن شخص پاسخ می دهد که اصلا مهم نیست که گرایش جنسی ات چیست و من نیازی ندارم که آن را بدانم چون زندگی شخصی توست. چیزی که مهم است حضور همه ی ما در کنار هم و برای یک خواسته است و آن هم آزادی است. جامعه ی ما آماده ی پذیرفتن و تحول است.

با توجه به سابقه ی کار و تجربه ایی که در زمینه ی حمایت از همجنس گرایان دارید چه پیشنهادی به خانواده­ های آنها میکنید؟

– دوست دارم به خانواده­ ها بگویم که فرزندان خود را طرد نکنید و آنها را نه تنها بپذیرید بلکه حمایت کنید. چون نگرانی عمده ی آنها، پدر­ و مادر­ ها هستند. خیلی از دوستان تنها از ترس اینکه خانواده شان از گرایش جنسی شان آگاه شوند از ایران خارج شده و سختی­ ها را تحمل می کنند. آنها دوست ندارند که خانواده شان به خاطر آنها ناراحت شوند و ترجیح می دهند که این سختی­ ها را تحمل کنند اما خانواده­ هایشان را در آرامش ببینند. شما آرامش را به فرزندانتان بدهید و با در کنار آنها بودن و پذیرفتن هویتشان آنها را یاری کنید.

همچنین مایل هستم که از نشریه آوای زن تشکر کنم که همیشه به مسائل دگرباشان توجه داشته است و این فرصت را در اختیار ما قرار داد.

تماس با آرشام پارسی

INFO@IRQR.NET

WWW.IRQR.NET

001-416-548-4171

 

 

 

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s